Πώς η «Κυκλική Οικονομία» μπορεί να σώσει τον πλανήτη

Πώς η «Κυκλική Οικονομία» μπορεί να σώσει τον πλανήτη

Υπερκαταναλωτισμός, σκουπίδια, κλιματική αλλαγή. Συνδέονται;; κάποιοι θα πουν όχι αλλά “think again”. Ζούμε στην εποχή του καταναλωτισμού, ή πιο σωστά του υπέρκαταναλωτισμού. Χαλάει το κινητό μας, αμέσως το πετάμε και αγοράζουμε καινούριο. Και αυτό κάναμε εδώ και αρκετές δεκαετίες τώρα. Χαλάει η λάμπα, αμέσως καινούρια. Θυμηθείτε όμως πιο παλιά, τι έκαναν οι άνθρωποι που δεν είχαν να διαθέσουν πολλά χρήματα και να καταφεύγουν σε άσκοπες αγορές; Ποιο ήταν το motto τους «Δεν πετιέται τίποτα»!! Χάλαγε η λάμπα προσπαθούσαν να τη φτιάξουν, το φαγητό δε, δεν πετιόταν ποτέ, όλα είχαν μια αξία και τίποτα δεν ήταν αναλώσιμο.

Μετά όμως οι εποχές πέρασαν, τα «ηνία» πήραν ο καταναλωτισμός και η ιδέα του γρήγορου πλούτου. Οι παλιές συνήθειες αντικαταστάθηκαν από νέες που είχαν τη βάση τους στην κατανάλωση και όλα κινούνταν σε απελπιστικά γρήγορους ρυθμούς. Κανείς δεν είχε το χρόνο πια να επιδιορθώσει μια καμμένη λάμπα, να φυλάξει φαγητό και για την επόμενη μέρα και έτσι οι άνθρωποι άρχισαν να πετάνε από το πιο φθηνό μέχρι το πιο ακριβό αντικείμενο. Η επαναχρησιμοποίηση προϊόντων συνδέθηκε με την κακή οικονομκή κατάσταση του ατόμου και με το πέρασμα των καιρών εγκαταλείφθηκε γι’αυτό τώρα είμαστε έτσι όπως είμαστε.

Το μοντέλο της γραμμική οικονομίας εφαρμόζεται πια «αγοραζω-χρησιμοποιώ-πετάω» ή αλλιώς «παραγωγή-κατανάλωση-σκουπίδια» Κι όμως πόσο διαφορετικά θα ήταν τα πράγματα αν ακολουθούσαμε το μοντέλο οικονομίας που ακολουθούν οι Σκανδιναβικές αλλά και άλλες χώρες; Πως θα ήταν τα πράγματα αν αντικαταστούσαμε τη «Γραμμική Οικονομία» με τη «Κυκλική Οικονομία»

Κυκλική Οικονομία

Η κυκλική οικονομία είναι το οικονομικό μοντέλο του μέλλοντος που η Ευρωπαϊκή Ένωση προτείνει για τη διάσωση όχι μόνο του περιβάλλοντος αλλά και του πλανήτη. Φαίνεται πως η Φινλανδία έχει ανέβει ήδη στο άρμα και επακολουθούν και άλλες χώρες. Ποιο είναι όμως το μοντέλο της ‘Κυκλικής Οικονομίας¨ και πως μπορεί να εφαρμοστεί στη χώρα μας;

Η Κυκλική Οικονομία στηρίζεται στις εξης αρχές «παραγωγή-κατανάλωση-επαναχρησιμοποίηση-επιδιόρθωση» Πολλοί συγχέουν την έννοια της Κυκλικής Οικονομίας με την Ανακύκλωση όμως το συγκεκριμένο οικονομικό μοντέλο παρουσιάζει μια πιο ολιστική προσέγγιση στην Οικονομία. Σύμφωνα με τον βουλευτή των οικολόγων της Γαλλίας και πρόεδρου Ινστιτούτου Κυκλικής Οικονομίας, Φρανσουά Μισέλ Λαμπέρ, άλλο είναι η ανακύκλωση και άλλο η Κυκλική Οικονομία.

“Ανακυκλώνω σημαίνει ότι βλέπω τα πράγματα σαν μελλοντικά σκουπίδια και όχι σαν μια ευκαιρία για να δημιουργήσω αξία. Θα πρέπει να αρχίσουμε να βλέπουμε τα πάντα γύρω μας σαν μια ευκαιρία για τη δημιουργία αξίας, όχι στο τέλος του κύκλου της ζωής τους αλλά σε κάθε φάση της χρήσης του κάθε προϊόντος. Για παράδειγμα η επαναχρησιμοποίηση ενός προϊόντος, ενός τηλεφώνου ας πούμε ή ενός αυτοκινήτου ή άλλων προϊόντων, ή η επαναχρησιμοποίηση τμημάτων ενός αυτοκινήτου για άλλο αυτοκίνητο, είναι μια ευκαιρία για να ανοίξει έναςνέος κύκλος ζωής για το συγκεκριμένο υλικό.”  Φρανσουά Μισέλ Λαμπέρ

Στόχος της Κυκλικής Οικονομίας είναι η διατήρηση της αξίας των υλικών, των προϊόντων και των πόρων όσο είναι εφικτό περισσότερο μειώνοντας την παραγωγή απορριμάτων. Αν αναλογιστούμε κιόλας ότι στο παρελθόν οι άνθρωποι αντί να πετούν χαλασμένα αντικείμενα, έβρισκαν τρόπους να τα επιδιορθώνουν αφού υπήρχε έλλειψη χρημάτων, θα αντιληφθούμε και το γιατί τώρα πια ο πλανήτης μας «πνίγεται» από τα σκουπίδια. Η Κυκλική Οικονομία λοιπόν υποστηρίζει ότι όσο λιγότερα αντικείμενα απορρίπτονται, τόσο πιο ευνοϊκά θα είναι τα πράγματα στο μέλλον τόσο για την οικονομία, όσο και για το περιβάλλον. Το προτεινόμενο μοντέλο οικονομίας αποσκοπεί στην χρήση των προϊόντων καθ’όλα τα στάδια ζωής του από την παραγωγή μέχρι και την ωρίμανση του, δηλαδή μέχρι και το τέλος διάρκειας ζωής ενός προϊόντος όπου τότε μπορεί μάλιστα να χρησιμοποίηθει με τέτοιο τρόπο ώστε η διαχείρησή του να επιφέρει νέες καινοτόμες επιχειρηματικές ιδέες, αλλά και επενδυτικές ευκαιρίες.

Παραδείγματα Κυκλικής Οικονομίας

” η ιδεα δεν είναι να καταναλώνουμε λιγότερες ύλες αλλά να τις καταναλώνουμε με καλύτερο τρόπο. Αν για παράδειγμα ένα αυτοκίνητο μετακινείται στο 10% του ημερήσιου χρόνου που θα μπορούσε να μετακινηθεί θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί από περισσότερα άτομα μέσα σε μια μέρα. Για παράδειγμα η δημιουργία οργανώσεων η εταιρειών που φέρνει σε επαφή άτομα για να χρησιμοποιήσουν το ίδιο αυτοκίνητοαν κάνουν την ίδια διαδρομή. Αυτά είναι παραδείγματα Κυκλικής Οικονομίας. Ένας τόνος μετάλλου που χρησιμοποιήθηκε για την κατασκευή ενός αυτοκινήτου δεν προορίζεται για την αποκλειστική χρήση από έναν άνθρωπο αλλά περισσοτέρων…”  Φρανσουα Μισέλ Λαμπερ.

Άλλα παραδείγματα Κυκλικής Οικονομίας συναντάμε και σε αρκετές χώρες και πιο συγκεκριμένα στη Φινλανδία που θεωρείται και ο πρωτοπόρος του οικονομικού μοντέλου. Παρακάτω θα δείτε κάποιες από τις καινοτόμες ιδέες που ήδη εφαρμόζονται με επιτυχία:

  • Στο Helsinki, σε ένα όμορφο μέρος το Loop, υπάρχει ένα ιδιαίτερο εστιατόριο αποτελούμενο από ταλαντούχους chef αλλά και από εθελοντές που αγοράζουν από τα super markets προϊόντα κοντά στην ημερομηνία λήξης και τα μετατρέπουν σε νοστιμότατες λιχουδιές κυρίως για vegans. Το εστιάτόριο αποσκοπεί στην μείωση της ποσότητας του φαγητού που καταλήγει στα σκουπίδια.
  • Κι όμως τα σκουπίδια είναι ικανά να χρησιμεύσουν στην ηλεκτροδότηση όλης της πόλη. Αυτός φαίνεται να είναι ο στόχος της Φινλανδικής εταιρείας ενέργειας Vantaa, η οποία παράγει και πουλάει ηλεκτρική ενέργεια από τα σκουπίδια τα οποία και υπόκεινται σε εκτεταμένη καύση. Μάλιστα το 80% των απορριμάτων που συγκεντρώνει μετατρέπεται σε ηλεκτρισμό.
  • Στη Νότια Κορέα τώρα υπάρχει «ιατρικό κέντρο» και για χαλασμένους υπολογιστές, όπου ο πελάτης φέρνει τον υπολογιστή του και ο «γιατρός» το επιδιορθώνει με την χρησιμοποίηση μεταχειρισμένων ανταλλακτικών.
  • Στην Αμερική, αεροπορική εταιρία χρησιμοποιεί υλικό από παλιά καθίσματα και φτιάχνει πορτοφόλια και τσάντες.
  • Στην Αγγλία, για την παραγωγή μπύρας μια μονάδα συγκεντρώνει από το τοπικό δίκτυο φούρνων μπαγιάτικο ψωμί για την αντικατάσταση του κριθαριού που αποτελεί και την πρώτη ύλη για την παραγωγή μπύρας.

Ο δρόμος για ένα νέο οικονομικό μοντέλο έχει ανοίξει τόσο στην Ευρώπη και την Αμερική όσο και στην Ασία. Νέες ιδέες προτείνονται και καινοτόμες επιχειρηματικές ιδέες ανοίγουν χιλιάδες θέσεις εργασίας στο εξωτερικό. Το θέμα είναι κατά πόσο είναι έτοιμη η Ελλάδα να «ανέβει στο βαγόνι της βιώσιμης ανάπτυξης» και να συμβάλλει με το τρόπο της στην διάσωση του πλανήτη. Τίποτα δεν είναι εύκολο, αλλά και τίποτα δεν είναι ακατόρθωτο φτάνει να το πάρουμε απόφαση και να αρχίσουμε εμείς να αποφασίζουμε για μας!!

Christina

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *